Edimsel Koşullanma'da Pekiştireçler (Pekiştirici Uyarıcılar) - Öğrenme Psikolojisi - KPSS Konular "Enter"a basıp içeriğe geçin

Edimsel Koşullanma’da Pekiştireçler (Pekiştirici Uyarıcılar)

Ortama girdiğinde ya da ortamdan çıktığında, davranış sıklığını arttıran ya da azaltan uyarıcılardır.

Pekiştirmek ve pekiştireç aynı kavramlar DEĞİLDİR.

1. Yapılarına Göre Pekiştireçler

Birincil Pekiştireçler

  • Yaşamın devamlılığı ile ilgili pekiştireçlerdir.
  • Doğuştan gelir.
  • Klasik koşullanmada gerçekleşir, KzU’dur (Koşulsuz).
  • Öğrenilmemiş pekiştireçler’dir, genel olarak aynı etkiyi yaratır.
  • Örnekler;
    • Yiyecek
    • İçecek
    • Sağlık
    • Gürültü
    • Temiz Hava
    • Radyasyon
    • Elektrik Şoku
    • Baş Ağrısı

İkincil Pekiştireçler

  • Doğuştan gelmezler, sonradan kazanılmış ya da öğrenilmiştir.
  • Klasik koşullanmada koşullu uyarıcıya karşılık gelir.
  • Örnekler;
    • KPSS’yi Kazanmak
    • Kupa Almak
    • Küfür Etmek
    • Yüksek Not
    • Düşük Not

İkincil Pekiştireçler 4’ ayrılırlar;

  • Sosyal Pekiştireç; onaylanmak, sosyal hayatta beğenilmek, yer edinmek.
  • Psikolojik Pekiştireç; duygusal olarak rahatlatan kavramlar, sohbet etmek, dertleşmek.
  • Etkinlik Pekiştireç; sinemaya gitmek, oyun oynamak.
  • Sembolik Pekiştire; jeton mantığına dayanır, yıldız, kurdelelerin ödül ile ilişkilendirilmesi.

2. Anlamlarına Göre Pekiştireçler

Olumlu Pekiştireç (+)

  • Ortama girdiğinde organizmada hoşa giden etki yaratır ve ödül anlamı taşır.
  • Ortamdan çıktığında organizmayı rahatsız eder ve ceza anlamı taşır.

Olumlu Pekiştireçler 2’ye ayrılır;

  • Birincil Olumlu Pekiştireç; yiyecek, içecek, sağlık, temiz hava, uyku.
  • İkincil Olumlu Pekiştireç; ödül alma, KPSS kazanmak, birinci olmak.

Olumsuz Pekiştireç (-)

  • Ortama girdiğinde organizmayı mutsuz eder ve ceza etkisi yaratır.
  • Ortamdan çıktığında organizma rahatlar ve ödül etkisi yaratır.

Olumsuz Pekiştireçler 2’ye ayrılır;

  • Birincil Olumsuz Pekiştireç; kirli hava, hastalık, baş ağrısı, radyasyon, elektrik şoku.
  • İkincil Olumsuz Pekiştireç; düşük not almak, beğenilmemek, hakaret, küfür.

Arkadaşlarınızla Paylaşın:

İlk Yorumu Siz Yapın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.